日本で最初のガラスを使ったハウスは、1870年に東京青山の開拓使官園に設置されたものである。
De eerste kas in Japan met glas werd in 1870 gebouwd op het officiële landbouwstation van de Ontwikkelingscommissie van Hokkaido in de wijk Aoyama, Tokio.
De kas is een briljante uitvinding waarmee we kunnen pretenderen tuiniers te zijn die tropische planten verzorgen bij temperaturen onder nul. De Japanse versie van dit wonderbaarlijke apparaat, bekend als ハウス (hausu, van het Engelse house), biedt ons een blik op de geschiedenis en de voortdurende strijd met de technologie, die vaak lijkt op het gebruik van een servet in een regenbui.
Laten we een reisje maken naar het verleden, waarin de Japanse versies van de kas eerder leken op een overhaast in elkaar geflanst schoolproject dan de glazen kastelen die we vandaag de dag voor ogen hebben. Deze voorlopers van de moderne kassen, 暖室 (okamuro) of 唐室 (tōmuro) genoemd, waren gemaakt van stevige materialen, zoals hout en papier. Ja, papier, want niets getuigt van meer duurzaamheid en weersbestendigheid dan het materiaal waarmee we origami-kraanvogels maken.
Dit was zonder twijfel vernieuwend, net als het besluit om sokken in plaats van schoenen te dragen bij het lopen van een marathon. Tegen de tijd dat het Kansei-tijdperk (1789-1800) aanbrak, waren onze dappere pioniers in het zanddorp bij Edo zaailingen aan het inpakken in wat in wezen het Edo-equivalent van tissues was. Dat klopt, precies hetzelfde spul dat we later zouden gebruiken voor... persoonlijke hygiëne.
En toen kwam het baanbrekende jaar 1870, waarin Tokio eindelijk zijn eerste glazen broeikas kreeg. Dit was zo'n monumentale upgrade dat het waarschijnlijk voelde alsof je in één nacht overstapte van een inbelverbinding naar breedband. In de jaren 1890 kwam een tuinman die in Frankrijk had gewerkt tot de conclusie dat glazen ruiten de oplossing waren. Vergeet het oude oliepapier; glas was de nieuwe norm en luidde een tijdperk in waarin je planten in volle glorie kon aanschouwen.
Toen werd halverwege de 20e eeuw plastic geïntroduceerd. Aanvankelijk experimenteerde Japan met het afdekken van afzonderlijke rijen in minitunnels van plastic, want waarom zou je één grote kas bouwen als je met veel moeite ook een claustrofobische koepel over elke plant kunt zetten? Deze tunnels, die weliswaar veel geld kostten en onhandig waren, boden blijkbaar de luxe van werken in de regen zonder nat te worden. Uiteindelijk kwam iemand op het lumineuze idee om het nog groter aan te pakken en werd de moderne plantenkas geboren, die kleine tunnels omtoverde tot ware plantenpaleizen.
Dus daar staan we dan, eeuwen later, nog steeds bezig met het vinden van nieuwe manieren om onze planten gevangen te zetten in steeds efficiëntere synthetische bubbels. De reis van in papier gewikkelde zaailingen naar een uitdijend imperium van plastic is een verhaal over wanhoop, innovatie en een beetje waanzin. Maar ach, als we maar kunnen pretenderen dat we de natuur de baas zijn door bananen in de sneeuw te kweken, toch?
